مطالعه‌‌ی تطبیقی سفال‌های اشکانی به دست آمده از کاوش‌های شبه جزیره‌ی عمان با تمرکز بر داده‌های سفالی سایت‌های دبا، ملیحا و اددور
کد مقاله : 1055-IAALL-FULL (R1)
نویسندگان:
1علیرضا خسروزاده، 2سامر نظری *، 2مرضیه شعرباف
1استادیار باستانشناسی دانشگاه شهرکرد
2دانش آموخته کارشناسی ارشد باستانشناسی از دانشگاه هنر اصفهان
چکیده مقاله:
طی دهه‌های اخیر کاوش‌ها و بررسی‌های متعددی در کشورهای حوزه‌ی جنوبی خلیج فارس و مناطق پیرامونی دریای عمان انجام گرفته و در این میان محوطه‌های باستانی متعددی مرتبط با دوره‌ی اشکانی شناسایی شده است. هدف از این پژوهش معرفی و شناخت سفال‌های اشکانی مناطق شرقی شبه‌جزیره‌ی عربستان با توجه به یافته‌های سفالی سایت‌های باستانی هم-جوار با تنگه‌ی هرمز است. با توجه به موقعیت استراتژیک تنگه، شناخت سفال‌های اشکانی می‌تواند به درک بیش‌تر تحولات منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای این حوزه‌ی جغرافیایی در زمان اشکانیان کمک نماید. مهم‌ترین محوطه‌های کاوش شده در این راستا مناطق دبا، ملیحا و اددور می‌باشند. مقاله‌ی پیش رو در صدد است برمبنای داده‌های سفالی، به بررسی ارتباطات تجاری دوره-ی اشکانی با مناطق هم‌جوار بپردازد. سفال‌های اشکانی این حوزه‌ به گونه‌های لعاب‌دار، منقوش و سیاه-خاکستری تقسیم‌بندی شده است. شکل بیش‌تر سفال‌ها کوزه،کاسه، بطری، تنگ‌، دیگچه و بشقاب‌ماهی است. مطالعه‌ی سفال‌های به دست‌آمده نشان می‌دهد که بخشی از آن‌ها تولید محلی و بخش بیش‌تری وارداتی است که قابل‌مقایسه با سفال‌های مناطق وسیع فرهنگی شامل بخش‌هایی از جنوب‌شرق و جنوب‌غرب ایران، محوطه‌های باستانی بین‌النهرین و سواحل جنوبی خلیج‌فارس هستند. هرچند نفوذ فرهنگ سفالگری بین‌النهرین، جنوب‌غرب و جنوب‌شرق ایران را در سفال‌های اشکانی شبه جزیره‌ی عمان می‌توان مشاهده کرد لیکن ویژگی‌هایی که نشانه‌ی محلی بودن آن‌ها و خاص این حوزه‌ی فرهنگی است، در میان آن‌ها دیده می‌شود. پژوهش پیش رو به شیوه‌ی کتابخانه‌ای و بر مبنای نتایج حاصل از کاوش‌های باستان‌شناسی و مطالعه‌ی تطبیقی داده‌های سفالی با مناطق هم‌جوار تدوین شده است.
کلیدواژه ها:
حوزه‌ی جنوبی خلیج فارس، شبه جزیره‌ی عمان ، اشکانی، سفال.
وضعیت : مقاله پذیرفته شده است